نظم = ريتم + برنامه ريزي
ما از نظم شناخت محدودي داريم . آن چه ما به عنوان نظم مي شناسيم در واقع اصلا نظم نيست. نظم براي ما به معني گذاشتن هر چيزي سر جاي خود است. اين نظم را در اين مبحث نظم منفعل مي ناميم. نظم منفعل مانع رشد كودك است. اما آن چه به عنوان عاملي براي امنيت كودك در نظر مي گيريم نظم فعال است كه از دو جز تشكيل مي شود : ريتم و برنامه ريزي.
نظم در لغت به معني چيدن ، ترتيب دادن و آراستن است. ريتم يعني تكرار نظم. وقتي كه زندگي كودكان فاقد ريتم مشخص است كودكان احساس امنيت نمي كنند. هر صبح كه از خواب بيدار مي شوند نمي دانند كه صبحانه كي بايد بخورند. ناهار كي و برنامه روزشان چيست.
توجه داشته باشيد كه اين نظم به معني يك نظم نظامي با ساعتهاي دقيق نيست. بلكه به اين معني است كه هر فعاليتي كه براي كودك طراحي مي شود داراي يك پيش درآمد ، يك اوج و يك فرود باشد. به اين ترتيب براي بيدار كردن كودك اول چند دقيقه اي را به بازي اختصاص مي دهيم. ( در كتاب رابطه والدين و فرزندان فصلي به نام صبح شيرين هست. من هنوز نخوانده ام ولي در اين مورد صحبت مي كند.) همينطور در مورد خوابيدن و مشكلاتي كه با بچه ها داريم. با داشتن يك ريتم مشخص و انجام يك سري كارها با يك ترتيب خاص به طور منظم بچه ها بيشتر احساس امنيت مي كنند. بيشتر بچه ها شب حاضر نيستند به رختخواب بروند براي اينكه از فردا مطمئن نيستند. بعد از مدتي كه ريتم را در زندگي روزمره پياده كرديم كودكان احساس امنيت بيشتري مي كنند و ما با مقاومت كمتري هنگام انجام كارهاي روزمره مواجه مي شويم.
تجربه : من موفق شدم كه اين ريتم را براي زمان خواب پسرم اجرا كنم. اين ريتم كه از جمع كردن اسباب بازيها و مرتب كردن اتاق شروع مي شود و در نهايت به كتاب خواندن و خوابيدن ختم مي شود شامل چهار مرحله منظم است كه هر شب تكرار مي شود : 1- جمع كردن اسباب بازيها و خاموش كردن چراغ اتاق ، 2- رفتن به دستشويي و مسواك، 3- تعويض لباس، 4 - كتاب خواندن و خاموش كردن چراغهاي اتاق خواب . اين مراحل هر شبي كه ما در خانه باشيم انجام مي شود. بعد از مدتي كه من اين برنامه را هر روز پياده مي كردم متوجه شدم كه كم كم مقاومت پسرم نسبت به هر كدام از اين مراحل كمتر مي شود و با آرامش خاطر به رختخواب مي رود و مثل قبل بازيگوشي نمي كند. اين مراحل را متناسب با نوع خانواده خودتان مي توانيد طراحي كنيد. در كتابهايي كه در مورد خواب كودكان نوشته شده است پيشنهادهاي مختلفي براي اين مراحل مي توانيد پيدا كنيد. از جمله انجام يك بازي هيجاني بعد انجام بازيهاي آرامتر ، حمام كردن، موسيقي ملايم و ... اين پروسه نبايد زياد طولاني باشد و نبايد آنقدر مراحل پيچيده اي داشته باشد كه والدين حوصله شان بعد از يكي دو شب سر برود. مهم است كه اعمال كوتاه و ساده باشند و هر شب با همان ترتيب خاص اجرا شوند. من بعد از دو ، سه ماه كه اين كار را انجام دادم ، نتيجه گرفتم و انتظار نتيجه فوري نبايد داشته باشيد. ( اصولا كار با كودك كار دير بازده است و زود نتيجه نمي دهد.)
از جمله اين برنامه ها را مي توانيد براي هر يك از كارهاي روزمره طراحي كنيد. مهم است كه اين برنامه ها را متناسب با خانواده خودتان و شرايطتان تنظيم كنيد. بنابراين برنامه اي كه لزوما براي من برنامه موفقي است ممكن است كه براي شما كاربردي نباشد.
پياده كردن ريتم و نظم در زندگي فقط مختص كودكان نيست. هر كدام از ما مي توانيم در هفته يك روز زمان بگذاريم و برنامه غذايي هفتگي خانواده را طراحي كنيم. اين برنامه غذايي مي تواند برنامه منظمي براي خريد خانه به دنبال داشته باشد. توجه داشته باشيد كه برنامه غذايي با در نظر گرفتن خواست كليه اعضاي خانواده طراحي مي شود. اگر در خانه كودكان بزرگي داريد از آنها هم كمك بگيريد. من در اين مدتي كه در مورد اين برنامه ها فكر مي كردم موفق شدم چند برنامه از دل اين ريتم در بياورم. چيزهاي كوچك اما ضروري، مانند : برنامه غذايي هفتگي،برنامه خريد مواد غذايي،برنامه ورزشي،برنامه روابط اجتماعي،برنامه فيلم ديدن و ...
داشتن اين برنامه ها و پياده كردن ريتم در زندگي باعث مي شود كه اين فعاليتها كه بخش اعظمي از فضاي آگاه ذهن ما را اشغال مي كنند وارد قسمت نيمه آگاه ذهن بشوند. در نتيجه فضاي ذهن براي فعاليتهاي ديگر باز مي شود. ( راهي به سوي شكوفايي) در واقع مثل رانندگي مي ماند. همه ما هفته هاي اولي كه رانندگي را ياد گرفتيم به دنده نگاه مي كرديم و عوض كردن دنده ها و گاز دادن را به خودمان يادآوري مي كرديم. اما حالا بعد از سالها مي توانيم در حين رانندگي با تلفن حرف بزنيم يا چيزي بخوريم. براي اينكه رانندگي ( يا دوچرخه سواري) در فضاي نيمه آگاه اتفاق مي افتد و فضاي زيادي در ذهن اشغال نمي كند.
انسان داراي دو بعد وجودي است. بعد مادي و معنوي. بعد مادي انسان محدود است. براي همين زماني هم كه به اين بعد مادي اختصاص مي دهيم بايد محدود باشد. زمان گرانبهاترين سرمايه مادي است كه ما در اختيار داريم. با برنامه ريزي مي توانيم زمانمان را به بهترين وجه در اختيار خودمان بگيريم و از آن بيشترين استفاده را بكنيم.
برداشت آزاد من از كلاس روز دوشنبه - نظم و نقش آن در امنيت كودكان
نظم در لغت به معني چيدن ، ترتيب دادن و آراستن است. ريتم يعني تكرار نظم. وقتي كه زندگي كودكان فاقد ريتم مشخص است كودكان احساس امنيت نمي كنند. هر صبح كه از خواب بيدار مي شوند نمي دانند كه صبحانه كي بايد بخورند. ناهار كي و برنامه روزشان چيست.
توجه داشته باشيد كه اين نظم به معني يك نظم نظامي با ساعتهاي دقيق نيست. بلكه به اين معني است كه هر فعاليتي كه براي كودك طراحي مي شود داراي يك پيش درآمد ، يك اوج و يك فرود باشد. به اين ترتيب براي بيدار كردن كودك اول چند دقيقه اي را به بازي اختصاص مي دهيم. ( در كتاب رابطه والدين و فرزندان فصلي به نام صبح شيرين هست. من هنوز نخوانده ام ولي در اين مورد صحبت مي كند.) همينطور در مورد خوابيدن و مشكلاتي كه با بچه ها داريم. با داشتن يك ريتم مشخص و انجام يك سري كارها با يك ترتيب خاص به طور منظم بچه ها بيشتر احساس امنيت مي كنند. بيشتر بچه ها شب حاضر نيستند به رختخواب بروند براي اينكه از فردا مطمئن نيستند. بعد از مدتي كه ريتم را در زندگي روزمره پياده كرديم كودكان احساس امنيت بيشتري مي كنند و ما با مقاومت كمتري هنگام انجام كارهاي روزمره مواجه مي شويم.
تجربه : من موفق شدم كه اين ريتم را براي زمان خواب پسرم اجرا كنم. اين ريتم كه از جمع كردن اسباب بازيها و مرتب كردن اتاق شروع مي شود و در نهايت به كتاب خواندن و خوابيدن ختم مي شود شامل چهار مرحله منظم است كه هر شب تكرار مي شود : 1- جمع كردن اسباب بازيها و خاموش كردن چراغ اتاق ، 2- رفتن به دستشويي و مسواك، 3- تعويض لباس، 4 - كتاب خواندن و خاموش كردن چراغهاي اتاق خواب . اين مراحل هر شبي كه ما در خانه باشيم انجام مي شود. بعد از مدتي كه من اين برنامه را هر روز پياده مي كردم متوجه شدم كه كم كم مقاومت پسرم نسبت به هر كدام از اين مراحل كمتر مي شود و با آرامش خاطر به رختخواب مي رود و مثل قبل بازيگوشي نمي كند. اين مراحل را متناسب با نوع خانواده خودتان مي توانيد طراحي كنيد. در كتابهايي كه در مورد خواب كودكان نوشته شده است پيشنهادهاي مختلفي براي اين مراحل مي توانيد پيدا كنيد. از جمله انجام يك بازي هيجاني بعد انجام بازيهاي آرامتر ، حمام كردن، موسيقي ملايم و ... اين پروسه نبايد زياد طولاني باشد و نبايد آنقدر مراحل پيچيده اي داشته باشد كه والدين حوصله شان بعد از يكي دو شب سر برود. مهم است كه اعمال كوتاه و ساده باشند و هر شب با همان ترتيب خاص اجرا شوند. من بعد از دو ، سه ماه كه اين كار را انجام دادم ، نتيجه گرفتم و انتظار نتيجه فوري نبايد داشته باشيد. ( اصولا كار با كودك كار دير بازده است و زود نتيجه نمي دهد.)
از جمله اين برنامه ها را مي توانيد براي هر يك از كارهاي روزمره طراحي كنيد. مهم است كه اين برنامه ها را متناسب با خانواده خودتان و شرايطتان تنظيم كنيد. بنابراين برنامه اي كه لزوما براي من برنامه موفقي است ممكن است كه براي شما كاربردي نباشد.
پياده كردن ريتم و نظم در زندگي فقط مختص كودكان نيست. هر كدام از ما مي توانيم در هفته يك روز زمان بگذاريم و برنامه غذايي هفتگي خانواده را طراحي كنيم. اين برنامه غذايي مي تواند برنامه منظمي براي خريد خانه به دنبال داشته باشد. توجه داشته باشيد كه برنامه غذايي با در نظر گرفتن خواست كليه اعضاي خانواده طراحي مي شود. اگر در خانه كودكان بزرگي داريد از آنها هم كمك بگيريد. من در اين مدتي كه در مورد اين برنامه ها فكر مي كردم موفق شدم چند برنامه از دل اين ريتم در بياورم. چيزهاي كوچك اما ضروري، مانند : برنامه غذايي هفتگي،برنامه خريد مواد غذايي،برنامه ورزشي،برنامه روابط اجتماعي،برنامه فيلم ديدن و ...
داشتن اين برنامه ها و پياده كردن ريتم در زندگي باعث مي شود كه اين فعاليتها كه بخش اعظمي از فضاي آگاه ذهن ما را اشغال مي كنند وارد قسمت نيمه آگاه ذهن بشوند. در نتيجه فضاي ذهن براي فعاليتهاي ديگر باز مي شود. ( راهي به سوي شكوفايي) در واقع مثل رانندگي مي ماند. همه ما هفته هاي اولي كه رانندگي را ياد گرفتيم به دنده نگاه مي كرديم و عوض كردن دنده ها و گاز دادن را به خودمان يادآوري مي كرديم. اما حالا بعد از سالها مي توانيم در حين رانندگي با تلفن حرف بزنيم يا چيزي بخوريم. براي اينكه رانندگي ( يا دوچرخه سواري) در فضاي نيمه آگاه اتفاق مي افتد و فضاي زيادي در ذهن اشغال نمي كند.
انسان داراي دو بعد وجودي است. بعد مادي و معنوي. بعد مادي انسان محدود است. براي همين زماني هم كه به اين بعد مادي اختصاص مي دهيم بايد محدود باشد. زمان گرانبهاترين سرمايه مادي است كه ما در اختيار داريم. با برنامه ريزي مي توانيم زمانمان را به بهترين وجه در اختيار خودمان بگيريم و از آن بيشترين استفاده را بكنيم.
برداشت آزاد من از كلاس روز دوشنبه - نظم و نقش آن در امنيت كودكان